Zakelijke dienstverlening

Advocaat of jurist: wanneer het verschil ertoe doet

Leeszaal van een juridische bibliotheek met lange houten tafels en wandkasten vol ingebonden wetboeken in uniforme banden.
Foto: Jrcla2 — Public domain · Wikimedia Commons

Twee titels, twee posities

Advocaat is een beschermde titel. Wie hem draagt, staat op het tableau, is onderworpen aan tuchtrecht en heeft een geheimhoudingsplicht met een verschoningsrecht dat in rechte standhoudt. Jurist is geen beschermde titel: iedereen mag zich zo noemen, ook zonder rechtenstudie. Dat zegt niets over de kwaliteit van een individuele jurist, maar het bepaalt wel wat er gebeurt als het misgaat en of uw correspondentie vertrouwelijk blijft. Voor gevoelige dossiers is dat verschil niet academisch.

Wanneer u een advocaat nodig hebt

Voor procedures bij de rechtbank buiten de kantonsector geldt verplichte procesvertegenwoordiging: daar kunt u niet zonder advocaat terecht. Kantonzaken, waaronder veel arbeids- en huurgeschillen en vorderingen tot een bepaald bedrag, mag u zelf voeren of laten voeren door een gemachtigde. Voor advies vooraf is een goede jurist vaak voldoende en aanzienlijk goedkoper. De vraag is dus niet welke titel de beste is, maar welke fase u in zit.

Afspraken over kosten

Vraag om een schriftelijke opdrachtbevestiging met het uurtarief, de kantoorkosten, het btw-regime en een inschatting van het aantal uren per fase. Vraag daarnaast om tussentijdse rapportage zodra een bepaald bedrag in zicht komt. Bij aansprakelijkheidszaken kan een resultaatafhankelijke afspraak soms, maar advocaten zijn daarin gebonden aan gedragsregels; laat uitleggen wat wel en niet mag. Vraag ten slotte wat een procedure kost als u verliest, inclusief de proceskostenveroordeling.

Specialisatie boven algemeenheid

Recht is te breed om alles goed te doen. Vraag hoeveel zaken als de uwe het kantoor per jaar behandelt en wie de zaak inhoudelijk doet. Sommige rechtsgebieden kennen specialisatieverenigingen met opleidingseisen; lidmaatschap daarvan zegt meer dan een pagina met vakgebieden op de website. Vraag ook naar het realistische scenario en niet naar het beste: een adviseur die alleen de kansen schetst en nooit de risico's, doet u geen dienst.

Voorkomen kost minder dan procederen

Het meeste juridische geld gaat op aan conflicten die met betere afspraken vermijdbaar waren. Laat uw modelovereenkomst, uw algemene voorwaarden en uw opdrachtbevestiging één keer nakijken; dat is een overzichtelijke opdracht met een vaste prijs en het rendement daarvan is jarenlang merkbaar. Vraag daarbij expliciet naar de bepalingen over aansprakelijkheid, betaaltermijnen en beëindiging, want daar zit in de praktijk het geschil. Een adviseur die u vervolgens leert waar u zelf op moet letten, verdient minder aan u en is precies daarom de moeite waard.

Veelgestelde vragen

Is rechtsbijstandverzekering een alternatief?
Vaak wel voor standaardgeschillen, en het scheelt veel geld. Let op de wachttijd na afsluiten, de eigen bijdrage en de vrije advocaatkeuze, die in gerechtelijke procedures geldt maar in de fase daarvoor beperkt kan zijn.
Kan ik een second opinion vragen?
Dat kan altijd en is bij een grote of onduidelijke zaak verstandig. Vraag om het dossier of een samenvatting mee te mogen nemen. Een adviseur die daar moeilijk over doet, geeft u meteen informatie.
Wat kost een eerste gesprek?
Veel kantoren bieden een oriënterend gesprek van een half uur kosteloos aan, maar dat is geen recht. Vraag het vooraf en vraag ook of aantekeningen uit dat gesprek later worden meegerekend als het tot een opdracht komt.