
Accountant is een wettelijk beschermde titel: wie zich zo noemt, is ingeschreven in een register, valt onder tuchtrecht en moet aan opleidings- en permanente-educatie-eisen voldoen. Boekhouder is dat niet; iedereen mag zich boekhouder noemen. Dat maakt boekhouders niet minder goed, want veel van hen zijn uitstekend en aanzienlijk goedkoper. Het betekent alleen dat u bij een boekhouder zelf moet vaststellen wat de opleiding en de ervaring waard zijn, en dat er geen tuchtrechter is als het misgaat.
Voor de meeste kleine ondernemingen volstaat een samenstelverklaring: de accountant heeft de jaarrekening opgesteld uit uw administratie zonder die te controleren. Een controleverklaring is iets heel anders en veel duurder, en is alleen verplicht boven bepaalde grenzen van omzet, balanstotaal en personeel. Banken of subsidieverstrekkers vragen soms om meer zekerheid dan wettelijk nodig is. Vraag altijd waarom een bepaalde verklaring wordt verlangd, want het scheelt aanzienlijk in de kosten.
Vraag niet naar een uurtarief maar naar een jaarprijs voor een omschreven pakket: de administratie, de aangiften, de jaarrekening en een bespreking. Vraag daarna wat er niet in zit. Advies bij een investering, een bespreking met de bank, een correctie op uw eigen boekingen: dat zijn de posten die de rekening laten oplopen. Vraag ook wie het werk doet, want een lage prijs met een junior die u nooit spreekt is iets anders dan hetzelfde bedrag met een vaste contactpersoon.
Uw administratie is van u. Vraag bij de kennismaking al hoe een overdracht verloopt: in welk formaat u de gegevens meekrijgt en of het boekhoudpakket op uw eigen naam staat of op die van het kantoor. Dat laatste komt vaker voor dan u denkt en maakt vertrekken duur. Vraag ook naar de bewaartermijn van uw stukken en of u zelf toegang houdt tot het pakket na beëindiging.
Uitbesteden is geen reden om de cijfers niet te kennen. Vraag om een korte maandelijkse of kwartaalrapportage met omzet, kosten en het saldo aan openstaande facturen, en laat die één keer met u doornemen tot u hem zelf kunt lezen. Vraag ook welke kengetallen bij uw type bedrijf horen en wat een gezonde waarde is. Een adviseur die dat kan uitleggen zonder jargon, is zijn geld waard. Wie u alleen aan het einde van het jaar een jaarrekening stuurt die u niet begrijpt, levert een verplichting af en geen advies.